Programi i ditës
Madhësia e tekstit
Radioja Kombëtare Bullgare © 2025 Të gjitha të drejtat janë të rezervuara

Shkencëtarët bullgarë me një rekord botëror për një algoritëm të zhvilluar

Foto: Pixabay, math.bas.bg

Shkencëtarët nga Instituti i Matematikës dhe Informatikës në Akademinë Bullgare të Shkencave kanë vendosur një rekord të ri botëror për një algoritëm të zhvilluar që mund të çojë në një përparim serioz teknologjik në përdorimin e kompjuterëve kuantikë. Kontraktuesi kryesor i projektit është Dr. Venelin Todorov, puna e të cilit, sipas fjalëve të tij, quhet modelim matematikor, ose aplikimi i matematikës në shkencat e tjera.

Me ndihmën e algoritmit, shkencëtarët nga Akademia Bullgare e Shkencave arritën të zgjidhin problemën e fizikantit Richard Feynman dhe kështu të hedhin akoma një hap tjetër kompjuterit të së ardhmes.

Përmes arritjes sonë, mund të studiohen kushtet në të cilat është e mundur që një kompjuter kuantik të punojë me temperaturën e dhomës, sepse tani ai nuk mund të ekzistojë dhe shpërbëhet menjëherë”, shpjegon Venelin Todorov. - Mund të studiohen edhe strukturat e mundshme llogaritëse që janë kandidate për nanostruktura në kompjuterët kuantikë. Shpresojmë të japim një kontribut të vogël në këtë fushë - kolegët tanë nga Akademia Bullgare e Shkencave po vazhdojnë të punojnë, madje tani janë përfshirë shkencëtarë nga Shtetet e Bashkuara. Ne e dimë se një nga qëllimet e programit të Evropës Digjitale është që kontinenti të ketë kompjuterin e tij të parë kuantik deri në vitin 2030.”

Algoritmi ka potencialin për të gjetur një zgjidhje me saktësi të lartë në më pak se një sekondë në laptop. Dhe kjo është një mundësi krejtësisht e re për zhvillimin e inteligjencës artificiale dhe sistemeve inteligjente.

"Metoda jonë e përmirësoi në mënyrë drastike rezultatin - me 3 ose 4 herë madhësinë në krahasim me algoritmet ekzistuese, që do të thotë tre zero prapa presjes dhjetore ose një saktësi një mijë herë më e lartë," thotë shkencëtari. - Këto indekse ndjeshmërie janë shumë të rëndësishme për marrjen parasysh të besueshmërisë së rezultateve të modelit, pasi do të mund të monitorohet më saktë përqendrimi i dhjetëra ndotësve në ajër. Sipas hulumtimeve, Sofja është diku në vendin e 500-të në botë sipas këtij treguesi, në përgjithësi qytetet e mëdha vuajnë nga ndotja.”

Rezultatet e marra si pjesë e projektit do të kontribuojnë gjithashtu në luftën kundër koronavirusit. “Do të mund të monitorohet shkalla e përhapjes së sëmundjes”, shpjegoi Venelin Todorov. Përveç kujdesit shëndetësor, algoritmi ka aplikime në fusha të tilla si bujqësia e qëndrueshme, energjia e pastër, mjedisi, siguria kibernetike.

Shkencëtari thekson se inteligjenca artificiale tashmë është kudo rreth nesh - ajo është baza e shumë aplikacioneve, duke përfshirë asistentin virtual në telefonat inteligjentë, ndikon në blerjet online, motorët e kërkimit mbledhin dhe përpunojnë sasi të mëdha të dhënash.

“Ne mund të zgjidhim me sukses ekuacione të tilla, të cilat përshkruhen në proceset mësimore të rrjeteve neurone – thotë Venelin Todorov. - Metoda jonë ka potencialin për të transformuar sektorë kyç të industrisë, aq më tepër që rritja dhe prosperiteti ekonomik i Evropës do të mbështeten gjithnjë e më shumë në vendosjen e sistemeve të tilla inteligjente në shkallë shumë të gjerë. Pra, kjo është e ardhmja.”

Shkencëtari i ri beson se Zoti është shpesh motori i zbulimeve shkencore. Kjo është arsyeja se pse ai frymëzohet nga themeluesit e fizikës kuantike Werner Karl Heisenberg, Max Planck dhe Erwin Schrödinger, të cilët kanë kombinuar në mënyrë të natyrshme shkencën me besimin. Përveçse është i magjepsur nga matematika që në fëmijëri, Venelin Todorov ka edhe një arsye tjetër për të eksploruar se sa larg do ta çojë Zoti në tejkalimin e kufijve njerëzorë në rrugën e dijes - testamenti i nënës së tij të ndjerë për të bërë shkencë. Pikërisht asaj shkencëtari ia kushtoi çmimin “John Atanasoff”, të cilin e mori nga Presidenti vitin e kaluar.

Venelin Todorov ëndërron që një ditë t'i afrohet fundit të gotës në shkencë për të parë nëse Zoti e pret vërtet atje, siç ka përfunduar Heisenberg. Por deri atëherë, do të jetojë në botën kuantike, me mendje, zemër dhe shpirt.

Përgatiti në shqip: Vesella Mançeva

Foto: Pixabay, math.bas.bg, BGNES



Последвайте ни и в Google News Showcase, за да научите най-важното от деня!

Më shumë nga rubrika

Në Bullgari mund të vëzhgojmë 70% të të gjitha llojeve të shpendëve në Evropë

1 prilli u shpall Dita Ndërkombëtare e Zogjve në vitin 1906, në bazë të Konventës për Mbrojtjen e Zogjve të Rrallë. Data është një simbol i përgjegjësisë së njerëzimit për të mbrojtur dhe ruajtur kafshët e egra. Sot - 119 vjet pas shpalljes së saj, në..

botuar më 25-04-05 9.50.PD

Shoqëria civile bën thirrje për polici efektive dhe për t'i dhënë fund abuzimit me kafshët

Bullgari gjithmonë i trajtonte kafshët shtëpiake me mirënjohje dhe respekt. Kali, kau, gomari, lopa ishin partnerët dhe ndihmësit më besnikë të popullit tonë në punën fushore që nga koha të lashta. Depërtimi i mekanizimit dhe teknologjisë hoqi rolin e..

botuar më 25-04-04 5.30.MD

Mbretëria e muflonëve ndodhet në Rodopet Lindore

Mes natyrës së egër të Rodopeve Lindore, në rajonin e qytetit të Kërxhalit, shtrihet Rezervati Shtetëror i Gjuetisë “Zhenda”. Ky është një nga vendet më të bukura dhe piktoreske në këtë pjesë të Bullgarisë. Së bashku me tufat e mëdha të muflonëve, këtu..

botuar më 25-04-04 7.10.PD