Bulgaristan ormanı büyük bir doğa zenginliğidir. Bulgaristan ormanının ayakta kalabilme mücadelesi yıllar önce başlamış ve her gün sürmektedir. Bugün Bulgaristan ormanı için tehlikeler nelerdir ?“WWF- Yaban hayatı koruma vakfı”ndan müdendis Aleksandır Dunçev ile bu konuyu tartışıyoruz.

“Orman sadece sanayi için hammadde kaynağı değildir. Tek sözle ormanların sadece ekonomik faydası yoktur. Aynı zamanda ekonomi açısından Bulgaristan ormanlarına ilgi devamlı artıyor. Her yıl kereste üretimi yaklaşık yarım milyon metre küp artıyor. Bu artış da ormanın geri kalan görevlerinin sosyal ve çevre  görevleri hesabına oluyor. Ormanın sosyal görevi, insanların sadece ormanda yakmak için odun toplamaktan ibaret değildir, aynı zamanda orman, turizm imkanları da sağlamaktadır. Kaçak ağaç kesimine ilişkin sinyaller genelde hep turizm dernekleri veya vatandaşlardan geliyor. Çünkü bir orman kereste ve ağaç kesimi yeri oldu mu, geçici zaman için turizm imkanlarını yitiriyor.”

Bulgaristan vatandaşları, ormanların açımasızca kesildiğini düşünerek 2015 yılında toplumun baskısı sonucu yurtdışına kereste satışlarını geçici olarak yasaklanmıştı. Bulgaristan, yabancı ülkelere yaş kereste ve komşu ülkelere yakmak için odun satıyor ve bu nedenden dolayı yasak getirildi. Sonuç olarak ağaç kesimi sınırlandırıldı ve kaçak kereste kesimine karşı yasağın getirilmesi, kesilen kerestelerin gece yarısı yüklenmemesi ve kamyonların GPS sistemleriyle donatılması gibi önlemler alındı.

Mühendis Dunçev, tüm sıkı önlemlere rağmen kontrol organları tarafından ihlallerin gizlendiğini ve güçlü bir siyasi ve yolsuzluk baskısının yaşandığını söylüyor. İşte bundan dolayı çevreciler, kereste üretimiyle uğraşan şirket sahiplerinin daha büyük sorumluluk taşımaları talebinde bulunuyorlar. Son yıllarda her Bulgaristan vatandaşı, doğaya karşı yapılan saldırıların ve kaçak kereste üretiminin, topluma büyük zararlar getirdiğini görüyor. Bunlar yüzyıllardır görülmedik seller ve toprak kaymalarından başlayarak içme sularının kuruması veya kirletilmesine kadar olaylardır. Ormanlar, çevre ihlallerinin de kurbanı oluyorlar. 2015 yıılında ormanlar, büyük kar düşmeleri, güçlü rüzgarlar ve yangınlar sonucu büyük zararlar gördü.

Sosyolojik araştırmalar, ormanların korunmasının Bulgar toplumu için en önemli konulardan bir tanesi olduğunu gösteriyor. Çevreciler ile devlet kurumları arasında diyalog artarken sonuç olarak da ortak kontrol imkanları da artıyor. Nehirboyu ve ulu ormanların korunmasına yönelik birçok ortak proje de mevcut. Örneğin WWF, ormancıların yardımıyla koruma altındaki bölgelerin dışında kalan Bulgaristan’ın son ulu ormanlarından 25 bin hektarının haritasını çizmişitir.

Devletin yardımıyla gis.wwf.bg isimli kamu platformu yaratılmıştır. Orada dileyen herkes belirli bir ormanı tespit edebilir ve daha sonra Ormanlar Ajansında kereste kesimi için izninin olup olmadığını kontrol edebilir. 2015 yılında 112 nolu telefondan ormanlarda yapılan ihlaller hakkında sinyal verilebiliniyordu.

Herkes elinden geldiği kadarıyla Bulgar ormanının korunması hareketine katılabilir.

Çeviri: Şevkiye Çakır