Bu hafta Bulgaristan ve Makedonya arasındaki siyasi ilişkiler açısından iyi bir haber ile başlıyor. İyi komşuluk anlaşmasının imzalanması ardından iki ülke artık askeri işbirliğini görüşüyorlar, iki savunma bakanı Krasimir Karakaçanov ve Radmila Şekerinska, Üsküp’te özel birlikler için ortak tatbikatın düzenlenmesi üzerinde duruyorlar. Ayrıca iki savunma bakanlığı arasında daha 1999’da imzalanan anlaşmanın güncel hale getirilmesi ele alınıyor. Bakan Karakaçanov’un ziyareti, iyi komşuluk anlaşmasının imzalanmasının ikili ilişkilerde yarattığı canlanmanın sadece bir parçasıdır. İlişkilerdeki esas değişikliğin ise siyasetten değil iş sektöründen gelmesi bekleniyor.

Makedon-Bulgar İktisad Odasında iyi komşuluk anlaşmasının sermaye dolaşımını daha serbest ve daha rahat hale getirmesini bekliyorlar. Bulgar şirketleri, Makedonya ekonomisinin madencilik ve enerji gibi stratejik sektörlerine yatırım yapmak konusunda ciddi niyet belirtmiş bulunuyorlar. Sınır ve gümrüklerde sadece taşımacılıkla ilgili değil, insan dolaşımı ile ilgili kolaylıkların getirilmesi bekleniyor.

Bulgaristan, Makedonya’nın 5. en büyük ticaret ortağıdır. Aynı zamanda küçük bir ülke olan Makedonya, Türkiye, Rusya, Çin, Sırbistan ve Mısır’la birlikte Bulgaristan’ın yaptığı ihracatın yüzde 51’lik bölümünü oluşturan 6 devletin grubunda yer alıyor. İkili ticaretin hacmi artsa da tam potansiyelinin çok altında kalıyor, ki bu durum siyasi iklim elverişli olunca iyimser tahminlere yol açıyor.

İki ülke arasında iyi komşuluk anlaşmasının imzalanmasından iki hafta sonra Ağustos ayının ortasında Bakanlar Kurulu “Ulaşım ve ulaşım altyapısı” operasyonel programına getirdiği değişiklikler kapsamında AB kaynakları ile sadece Radomir ile Güeşevo arasındaki demiryolu kısmı değil Sofya’dan Makedonya sınırına kadarki bütün güzergah projelendirilecek. Bu adımın ne denli önemli olduğuna XIX. yüzyılın sonunda kurulmaya başlayan Sofya ile Üsküp arasındaki demiryolu bağlantısının hala gerçek olmadığı hususu işaret ediyor.

Bulgaristan ve Makedonya arasında gaz bağlantısı da yok, fakat Ağustos ayının başında imzalanan işbirliği muhtırası kapsamında karma çalışma grubu bu yönde çalışmaya başlayacak. Önümüzdeki yılın başına kadar hazırlanacak olan analizin temelinde Bulgaristan’ın enerji stratejisine değişiklikler getirilebilir. Bu bağlamda da beklentiler epey büyük, hele de Makedonya ile gaz bağlantısının ikili boyuttan öte bütün Güneydoğu Avrupa ülkeleri arasında enerji bağlılığının artırılması kapsamında olduğu göz önüne alınırsa.

Bulgaristan ve Makedonya arasında ekonomik ilişkilerin ve işbirliğinin pekişmesi ise hala temenni aşamasındadır. Ülkemizde demokratik değişikliklerin başlamasından ve Makedonya’nın bağımsızlığını ilan etmesinden yaklaşık 30 yıl sonra Sofya ve Üsküp arasındaki siyasi ilişkiler anlaşılan nihayet düzenlenmiş oldu ve sıra icraata geldi.

Çeviri: Tanya Blagova