Kırım’dan Bulgaristan’a göç sonrası ülkemizin farklı coğrafyalarına yerleşen Kırım Tatarları arasında kutlanan bir mevsimlik bayram olan Tepgeç/Tepreş, kültürün izlerini taşımakta ve bir sonraki kuşağa kültürü aktarma işlevini kendinde barındırmaktadır.

Tepreş, yüzyıllar boyunca devam etmekte olan halk kültürünün bir parçasıdır. Onda Kırım Tatarlarının ruhunun inceliği, halk kültürünün zenginliği saklıdır. Bu vesileyle düzenlenen gün, aynı zamanda birlikte olmanın verdiği lezzete ayrı bir tat, ayrı bir ahenk katar.

Tepreş, Kırım Tatarlarının Hıdrellez sonrası kutladıkları bir bahar bayramıdır. 

Vetovo Belediyesi ve Bulgaristan'daki Kırım Tatarları kültür ve eğitim derneği "Asabay", herkesiTepreş bahar bayramına davet ediyor.

Vetovo Belediyesi, 14 Mayıs 2023, Pazar günü, “Lagera” mevkiinde düzenlenecek Kırım Tatarlarının geleneksel Tepreş bahar bayramına ev sahipliği yapacak.  Şenlikler saat 10:00’da başlayacak.

Bahar şenliğinde sahne alacak olan yurtiçi ve yurtdışından folklor grupları, yerli Tatar kültürünün gelenekleri ve geleneksel kıyafetlerini sergileyecek. Romanya’dan Köstence Tatar Folklor Grubu, her Tepreş Bayramında olduğu gibi, şenliklere renk katacak.

Şenlikler, Bulgaristan'ın dört bir ucundan Tatar topluluğunu bir araya getiriyor ve Tatarların bahar ve umut bayramını kutladıkları Mayıs ayında yapılıyor.

Ülkemizde Tеpreş Şenlikleri, 1994 yılından bu yana farklı yerlerde yapılmaktadır. 2021 Tepreş Şenlikleri Şumen Belediyesinin bağlı Konyovetz köyünde yapıldı. 

Yaklaşık 200 aile olmak üzere, en büyük Tatar topluluğu Vetovo kasabasında yaşıyor, Bulgaristan'daki Tatar topluluğunun sayısı ise yaklaşık 5000’i buluyor.

Bulgaristan'da yaşayan Tatarlar, Kırım Yarımadasından geldi. Tatarlar, ülkemize 1853-56 yıllarında Osmanlı İmparatorluğu ve Rusya arasındaki Kırım Savaşının ardından göçetti. 

Tatarlar, Dobriç ve Balçik olmak üzere çoğunlukla da ülkemizin kuzeydoğusunda, Sliven, Yambol, Vırbitsa bölgelerinde Ruse ili Trıstenik, Ruse`nin Malko ve Golyamo Vranovo köylerinde , Slivo pole kasabası, Silistra Çerkovna köyü, Silistra Sredişte köyünde yaşıyorlar. 

Tatarların tarihini araştıran Bulgar bilim adamı Stoyan Antonov şunları paylaşıyor:

“Tatarlarda beni en çok etkileyen, onların konukseverliği, misafirine emniyet ve rahatlık sağlaması, onların dürüstlüğü ve açık karakterliliği oldu. Birşeyin üzerinde özellikle durmak istiyorum: KIRIM ÖZLEMİ. Nesilden nesile bugüne dek muhafaza edilen, hiç tükenmeyen bir anavatan sevgisine hayran oldum.”

• Dobuca'da Mevlana'nın birleştirici gücü etnografya köşesine yansıtıldı

Yazı: Şevkiye Çakır

Fotoğraflar: Aygül Mehmedova özel arşiv