Kronik varis hastalığı, uzun zaman kendini belli etmeden seyrediyor. Toplardamar genişliği ancak gözle görülür hale geldiğinde hastalar, daha önce yorgunluğa bağladıkları ayaklarda dolgunluk ve ağırlık hissi, kramp, şişlik ve kaşıntı gibi şikayetleri ciddiye alıyorlar.

Damar genişliğinden muzdarip kişilerin durumu yaz mevsiminde özellikle zor. Hastalığın tedavisi ile ilgili bilinmesi gerekenleri BNR Horizont Programı muhabiri Maya Dancheva’nın Sofya Tokuda Hastanesinde çalışan damar cerrahı dr. Nikolay Valchev ile yaptığı röportajla aktarıyoruz.

Uzman doktor, sıcak havanın hastalar üzerindeki etkisine dair şöyle konuştu:

“Havanın sıcak olduğu dönemlerde kronik varis hastalığı bulunan kişiler çok büyük zorluklar yaşar. Hava sıcaklığından dolayı zaten genişlemiş olan bacak toplardamarları daha da büyüyerek kanın birikmesi sorununu artırıyor ve hastaların şikayetleri ağırlaşıyor”diyen kalp ve damar cerrahı, varis hastalığının nedenlerine ilişkin şunları belirtti:

“Varis hastalığı, kalıtımsal olan ve doğuştan gelen bağ dokusu zaafiyeti neticesinde ortaya çıkar. Ancak velilerin birinde varis hastalığı bulunan kızlarda hastalanma ihtimali yüzde 60 olurken, her ikisinde varis olanlarda bu ihtimal yüzde 90’a yükseliyor. Tabii, yaşam tarzı ve risk faktörlerinin hastalığın gelişmesine etkisi var, ama esas faktör genetik yatkınlıktır”.

Kadınlarda varis görülme sıklığı biraz daha yüksek olsa da son dönemde kadın ve erkeklerdeki sıklığın neredeyse eşit olduğunu, ayrıca kronik varis hastalığının “gençleştiği”, yaşı 25 ile 35 arasında gittikçe çok kişinin varisten muzdarip olduklarını aktaran uzman doktor, hastalığın özellikle bacakları etkilediği ve günün sonunda duyulan ağırlık, rahatsızlık, huzursuz ayaklar, kaşıntı, karıncalama ve şişme gibi belirtilerle kendini gösterdiğini belirtti.

Bacaklarda ortaya çıkan örümcek damarlar, kadınların damar uzmanına danışmalarına vesiledir. Ultrason muayenesi yapılarak estetik bir sorun mu, yoksa varis hastalığının ilk belirtilerinin mi söz konusu olduğuna dair değerlendirme yapılmalıdır.

“Varis hastalığından şüphe edilen ve toplardamarları gözle görülür şekilde genişlemiş olan hastalarda bizde doppler ultrasonografi uygulanarak anatomi ve refluks varlığı değerlendirmesi yapılır. Ultrason bulgusu çok önemli olup hastanın tedaviye muhtaç olup olmadığını ve nasıl tedavi edileceğini belirlemektedir” dedi dr. Vılchev.

Uzman doktor kronik varis hastalarına üç çeşit tedavinin uygulandığını belirtti:

“Konservatif tedavi seçilirse hastaya ilaç ve doğru hijyen ve diyet rejimi verilir. İkinci tedavi yolu, ivaziv, yani cerrahi olup strepping denen varis ameliyatından ibarettir. Ve üçüncüsü de son 10 yılda bütün dünyada ve şansımıza Bulgaristan’da da uygulanan bir tedavi türü olan kansız yöntemde termal ve termal olmayan metodlar kullanılır.”

“Kansız yöntemlerden en yaygın olanı lazer ablasyonudur. Lazer ışını kullanarak dokuyu ısıtarak veya buharlaştırarak tahrip etme işlemidir. Bu işlemden sadece bir hafta sonra hastaların şikayetleri önemli ölçüde azalır.”

Yaz meviminde varis şikayetleri bulunsun veya bulunmasın herkesin önleme amacı ile yapması gerekenleri anlatan dr. Valchev, şöyle konuştu:

“Bacaklarında gözle görülür derecede genişlemiş damarları olan veya ağırlık, rahatsızlık ve bacak yorgunluğu gibi şikayetleri bulunan kişilere tavsiyem, kalp ve damar uzmanına danışmaları ve teferruatlı ultrason muayenesi yaptırmalarıdır. Bunun temelinde hasta ve doktor, birlikte ne biçim kür tatbik edileceğine dair karar verecekler” diyen damar cerrahı özellikle yaz mevsiminde güneşe doğrudan maruz kalmaktan kaçınılması, plajda çoğu zaman şemsiyenin altında kalınması, denize girilmesi, yeterli miktarda su ve meyve suyu türünden sıvı alınması tavsiyesinde bulunurken dehidrasyonun kronik varis hastalığının temel komplikasyonlarından biri olan toplardamarlarda kan pıhtısı oluşumu veya diğer adı ile tromboflebite yol açan risk faktörlerdinden biri olduğının altını çizdi.

Kaynak: BNR Horizont Programı

Röportaj: Maya Dancheva

Çeviri: Tanya Blagova