Οι νεαροί καθηγητές σχολείου - απειλούμενο είδος;

Τα τελευταία χρόνια το επάγγελμα του καθηγητή σχολείου θεωρείται ένα από τα πιο ανεπιθύμητα και με λιγότερο κύρος, ιδιαίτερα από τους νέους. Οι αριθμοί, που περιγράφουν την κατάσταση στα βουλγαρικά σχολεία, είναι περισσότερο από ανησυχητικοί.

Ο αριθμός των καθηγητών την περασμένη δεκαετία μειώθηκε κατά 27%, ενώ η μέση ηλικία αυτών των στελεχών είναι 50-54 χρονών. Από συνολικά 82.000 καθηγητές λιγότερο από ένα ποσοστό είναι εκείνοι ηλικίας έως 30 χρονών.

Η αιτία είναι περισσότερα από σαφής – ο χαμηλός μισθός και το χαμηλό κύρος του επαγγέλματος. Ο αρχικός μισθός ενός νέου καθηγητή είναι μόλις 510 λέβα, δηλαδή 250 ευρώ. Η Βουλγαρία βρίσκεται στο βάθος της ευρωπαϊκής κατάταξης, όσον αφορά τα μέσα για την εκπαίδευση – μόλις 3,6% του Ακαθάριστου Εθνικού Προϊόντος. Ποια η κατάσταση σε ένα σχολείο της Σόφιας, το οποίο είναι επιθυμητό και από μαθητές και από καθηγητές;

"Εάν πούμε, ότι οι νεαροί καθηγητές είναι ηλικίας έως 35 χρονών, σ' εμάς αυτό το ποσοστό είναι 10-15%", λέει η Ντιγιάν Σταμάτοφ, διευθυντής του σχολείου "Ακαδημαϊκός Μιχαήλ Αρναούντοφ". "Αυτό είναι πρόβλημα, επειδή όταν βγει σε σύνταξη μια μεγάλη ομάδα καθηγητών και στη θέση της έρθουν πολλοί νέοι, δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί η διαδοχικότητα μεταξύ των γενιών, να παραδοθούν οι καλές πρακτικές στο επάγγελμα, στην επικοινωνία με τους μαθητές. Ακριβώς γι' αυτό το λόγο πάντα στους νέους διορισμούς προσπαθώ να διαλέξω τον πιο νέο καθηγητή, για να έχουμε σταδιακή διαδοχικότητα.
Για να επιλυθεί το πρόβλημα έλλειψης νεαρών στελεχών στο βουλγαρικό σχολείο, πριν χρόνο η Ένωση των εργοδοτών στην μέση εκπαίδευση πρότεινε να καθιερωθούν ποσοστώσεις, που να υποχρεώσουν τον διευθυντή του σχολείου το 10% του προσωπικού του να είναι νεαροί καθηγητές".

Ο Ντιγάν Σταμάτοφ αναγνωρίζει, όμως, ότι είναι πολύ δύσκολο να βρεθούν καλά καταρτισμένοι νεαροί καθηγητές στον τομέα της μέσης εκπαίδευσης. Οι τελευταίοι διορισμοί νεαρών στελεχών στο εν λόγω σχολείο της Σόφιας είναι στις πρώτες τέσσερις τάξεις. Μία από τις αιτίες είναι, ότι τα παιδιά σ' αυτές τις τάξεις εκπαιδεύονται πλέον καθ' όλη την ημέρα και αυτή η αλλαγή οδήγησε στο άνοιγμα νέων εργατικών θέσεων. Εκτός αυτού το σχολείο αποτελεί έναν από τους θεσμούς, όπου οι φοιτητές πάνε για την υποχρεωτική πρακτική εξάσκηση τους πριν πάρουν τα πτυχία τους.

Φωτογραφία: προσωπικό αρχείο

"Σε μας έρχεται μεγάλη ομάδα φοιτητών, που έχουν σχεδόν τελειώσει και απ' αυτούς επιλέγουμε τους καλύτερους", εξηγεί ο Ντιγιάν Σταμάτοφ. Πώς τους προσελκύουν;

"Ένα από τα πράγματα, που προσφέρουμε, είναι να τους διορίσουμε αμέσως μετά την αποφοίτησή τους", λέει ο διευθυντής. "Με καμάρι μπορώ να πω, ότι οι μισθοί των νεαρών καθηγητών εδώ είναι αισθητά υψηλότεροι από εκείνους στα γύρω σχολεία. Εκτός αυτού, τους δίνουμε τη δυνατότητα να δουλεύουν πάνω σ' όλα τα σχέδια και δραστηριότητες, όπου δουλεύουν οι υπόλοιποι συνάδελφοι. Ευκαιρία για συμπληρωματική κατάρτιση αποτελεί ένα μεγάλο σχέδιο του υπουργείου Παιδείας και επιστημών για την προσχώρηση νεαρών ειδικών στον τομέα της εκπαίδευσης, που χρηματοδοτείται με ευρωπαϊκά κονδύλια. Αρχίζει το καλοκαίρι φέτος. Άλλο σχέδιο, στο οποίο λαμβάνουν μέρος οι συνάδελφοι, είναι της μη κυβερνητικής οργάνωσης Junior Achievement για την καθιέρωση της επιχειρηματικότητας στα σχολεία".

Η 24 χρονών Βάλια Ζίφκoβα είναι μία από τους τελευταίους νεαρούς καθηγητές, που διορίστηκαν στο σχολείο "Ακαδημαϊκός Μιχαήλ Αρναούντοφ". Τελείωσε τις σπουδές της μόλις πριν ένα χρόνο. Για τους λόγους να διαλέξει την σταδιοδρομία του καθηγητή, λέει τα εξής: "Την διάλεξα πέρυσι, όταν είχα πρακτική εξάσκηση σ' αυτό το σχολείο. Ήμουν στην πρώτη τάξη, σε έναν καθηγητή, τον οποίο τα παιδιά πραγματικά αγαπούσαν και σέβονταν. Έτσι μπόρεσα να δω και τις θετικές πλευρές του επαγγέλματος, επειδή πριν έβλεπα μόνο τις χαμηλές αποδοχές. Το άλλο, που με προσέλκυσε, είναι η επαφή με τα παιδιά και ο σεβασμός και των παιδιών, και των γονέων".

Φωτογραφία: προσωπικό αρχείο

Η Μιλένα Γιορντανόβα είναι καθηγητής της πρώτης τάξης. Ποιές είναι οι αιτίες, που την κρατάνε στον χώρο της εκπαίδευσης εδώ και 8 χρόνια;
"Και εγώ το σκεφτόμουν πρόσφατα. Δεν ξέρω, ίσως είμαι πιο δημιουργική προσωπικότητα. Για λίγο χρόνο δούλεψα σε μια εταιρεία στατιστικής, αλλά η δουλειά εκεί ήταν πολύ ανιαρή. Εδώ, αν και ο μισθός είναι χαμηλότερος, η δουλειά είναι πιο ευχάριστη, πιο δημιουργική. Κάθε μέρα είναι διαφορετική, τα παιδιά είναι πολύ διαφορετικά το ένα από το άλλο. Κάθε μέρα είναι άλλη, ο καιρός περνά γρήγορα και ευχάριστα".

Μετάφραση: Σβέτλα Τόντοροβα

Διαδώστε

Οι νεαροί καθηγητές σχολείου - απειλούμενο είδος;

Περισσότερα στην κατηγορία

Δημοσκόπηση για την Δημοκρατία και την Μετάβαση στην Βουλγαρία

Στρογγυλό Τραπέζι για την πρόσβαση των παιδιών στα κοινωνικά δίκτυα

Αυξάνεται ο ρόλος του TikTok στη χειραγώγηση της κοινής γνώμης στη χώρα