«Βγάλε το καπέλο σου, φίλε και υποκλίσου και ευχήσου να γεννηθούν στη Βουλγαρία περισσότεροι τέτοιοι εργατικοί άνθρωποι». Αυτό λέγεται ότι είπε ο συγγραφέας Αλέκο Κωνσταντίνοφ όταν βρέθηκε μπροστά στη θαυμαστή άμαξα που είχε καλλιτεχνήσει ο αυτοδίδακτος μάστορας από τη Βράτσα, Μίτο Ορόζοφ. Η κατασκευή αμαξών διατηρείται ως παράδοση για πολλά χρόνια στη Βορειοδυτική Βουλγαρία και σήμερα βρέθηκε ένας συνταξιούχος δάσκαλος εμπνευσμένος από τους προγόνους να επιδιορθώνει και να τροποποιεί παλιές άμαξες. Με το όνειρο να δημιουργήσει ένα σύγχρονο όχημα, ο Κρουμ Πετλέσκι από το χωριό Ρόγκοζεν, δημιούργησε έναν συνδυασμό άμαξας και αυτοκινήτου.

«Σ’ ένα υπόστεγο βρήκα μια καμένη άμαξα και την αποκατέστησα, λέει ο κύριος Πετλέσκι. Μετά μου ήρθε η ιδέα να δημιουργήσω ένα δικό μου μοντέλο στο οποίο να βάλω φρένο, φωτισμό, λάστιχα. Το έβαψα λευκό και του έβαλα δυο πτυσσόμενες οροφές έτσι ώστε να μην βρέχονται οι επιβάτες όταν ο καιρός δεν είναι καλός. Πολλοί άνθρωποι έρχονται να δουν το δημιούργημά μου και μοιράζονται τη χαρά μου που έκανα το όνειρό μου πραγματικότητα».

Ο Μίτο Ορόζοφ, που λειτουργεί σαν πρότυπο για τον σύγχρονο βούλγαρο αμαξοποιό, ακολούθησε το δικό του όνειρο το 1833 όταν άνοιξε συνεργείο για άμαξες το οποίο μεγάλωσε και έγινε εργοστάσιο για την κατασκευή ανοιχτών και κλειστών αμαξών. Ο Κρουμ Πετλέσκι όμως δεν έχει στη διάθεσή του εργάτες, βασίζεται στα δυο του χέρια και χαίρεται όταν κάποιος φίλος έρχεται για να τον βοηθήσει.

«Ασχολούμαι με μαστορέματα εδώ και πολύ καιρό, συνεχίζει ο Κρουμ Πετλέσκι. Δίδασκα ξυλογλυπτική και κάποια στιγμή βρήκα ένα άρθρο για έναν αμαξοποιό από τη Βορειοανατολική Βουλγαρία. Τότε αποφάσισα να δοκιμάσω να φτιάξω δικά μου μοντέλα και να τα διακοσμήσω μόνος μου».

Οι άμαξες γεννούν στη φαντασία μας παραμυθένιες αναμνήσεις για πριγκίπισσες και άσπρα άτια ενώ τα δημιουργήματα του Μίτο Ορόζοφ κέρδισαν χρυσό μετάλλιο στη Διεθνή Έκθεση του Λονδίνου και του εξασφάλισαν παγκόσμια φήμη.

Ο Κρουμ Πετλέσκι πηγαίνει στο Μουσείο των Αμαξών στη Βράτσα και μελετά τις λεπτομέρειες των παλιών οχημάτων. Με το δικό του δημιούργημα, διακοσμημένο με τριαντάφυλλα, όταν του δανείζουν άλογο, βγαίνει στα σοκάκια του χωριού και πάει βόλτα τους νέους και τους γέρους.

«Δεν μπορώ να κάτσω σ’ ένα μέρος, καταλήγει ο μάστορας. Τώρα ο γιός μου που ζει στην Αυστρία με έπεισε να φτιάξω ένα κανονάκι από ξύλο κερασιάς σαν εκείνο το γνωστό από το μυθιστόρημα του Ιβάν Βάζοφ «Υπό τον ζυγό» και συμφώνησα γιατί πρόσφατα ήταν η επέτειος της Εξέγερσης του Απρίλη. Η άλλη μου ιδέα είναι να φτιάξω μια άμαξα 12 θέσεων με την οποία να κάνουμε εκδρομές. Ας ελπίσουμε πως θα έχω το χρόνο και θα μου το επιτρέψει η υγεία μου».

Ο Μίτο Ορόζοφ βρίσκει τραγικό θάνατο σε πυρκαγιά που κατακαίει το εργοστάσιό του αλλά η μνήμη του μένει ζωντανή στον χρόνο και συνεχίζει να εμπνέει τον λαό μας. Ο Κρουμ Πετλέσκι, από την άλλη, δεν ασχολείται μόνο με άμαξες. Κάθε εβδομάδα παίζει στην μπάντα του Οριάχοβο την αθάνατη μουσική του συνθέτη Ντίκο Ιλίεφ, και συνεχίζει να κάνει όνειρα για το μέλλον.

Μετάφραση: Αγάπη Γιορντανόβα