Ο πρωθυπουργός Μπόικο Μπορίσοφ, δήλωσε πρόσφατα ότι «κάθε άλλο παρά ρόδινο είναι το μέλλον των θερμοηλεκτρικών σταθμών που χρησιμοποιούν κάρβουνο, ειδικά τώρα που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υιοθετεί το σχέδιο για την «Πράσινη Ευρώπη». Την ίδια άποψη έχουν οι εργοδότες και οι συνδικαλιστικές οργανώσεις των εργαζομένων, σε ότι αφορά στα ενεργειακά θέματα, σε ανακοίνωσή τους η οποία επιβεβαιώθηκε πριν από τρεις ημέρες. Όσον αφορά τους δύο «αμερικανικούς» θερμοηλεκτρικούς σταθμούς marica-iztok, στην Κεντρική Νότια Βουλγαρία, παρατηρούμε μια σπάνια ομοφωνία και ενότητα μεταξύ των συνδικάτων και των εργοδοτών. Τα εργοστάσια κατασκευάστηκαν πριν από 20 χρόνια από αμερικανούς επενδυτές και λειτουργούν με βάση μακροπρόθεσμες συμβάσεις με το κράτος, χρησιμοποιώντας χαμηλής ποιότητας βουλγαρικό λιγνίτη. Τα εργοστάσια αυτά παράγουν περίπου 1500 μεγαβάτ και εξασφαλίζουν, περίπου, το 20% της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνεται στη χώρα. Σε ανοικτή επιστολή τους οι εργοδοτικές και συνδικαλιστικές οργανώσεις απαιτούν την κατάργηση των κρατικών συμφωνιών, λόγω του ότι πρόκειται για καλυμμένη παράνομη κρατική βοήθεια, που οδηγά στην δημιουργία τεράστιων κερδών εις βάρος των καταναλωτών και στρεβλώνει την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στη Βουλγαρία.

Παρόμοιες κατηγορίες είχαν γίνει επανειλημμένα στο παρελθόν, αλλά τώρα συμπίπτουν με την επίσκεψη αμερικανών εμπειρογνωμόνων στη Βουλγαρία, επίσκεψη που συμφωνήθηκε στην Ουάσιγκτον, κατά την πρόσφατη συνάντηση του πρωθυπουργού Μπόικο Μπορίσοφ και του Προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τράμπ.

Όσον αφορά τις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας, οι Βούλγαροι είναι πολύ ευαίσθητοι και κρίσιμοι. Ας μην ξεχνάμε ότι η πρώτη κυβέρνηση, το 2013, του σημερινού πρωθυπουργού της Βουλγαρίας Μπόικο Μπορίσοφ, έπεσε ακριβώς λόγω των αυθόρμητων μαζικών διαδηλώσεων κατά των υψηλών τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας.

Συντάκτες της πρόσφατης ανοιχτής επιστολής κατά των «αμερικανικών» θερμοηλεκτρικών σταθμών είναι η Ένωση βιομηχανικού κεφαλαίου της Βουλγαρίας, το Βουλγαρικό Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο, η Συνομοσπονδία Εργοδοτών και Βιομηχάνων Βουλγαρίας και η Συνομοσπονδία Ανεξάρτητων Συνδικάτων της Βουλγαρίας. Οι εργοδότες από το Βουλγαρικό Εμπορικό Επιμελητήριο και οι εργαζόμενοι της Συνομοσπονδίας Εργασίας «Ποντκρέπα» απέχουν, αλλά και χωρίς αυτούς η επιρροή των υπόλοιπων αρκεί για να αναγκάσει τις αρχές να αναλάβουν δράση.

Σύμφωνα με τους διαμαρτυρόμενους, οι επενδυτές των Maritza East 1 και Contour Global Maritza East 3, σε αντίθεση με το κοινοτικό δίκαιο, θα λάβουν από τις μακροχρόνιες συμβάσεις, μόνο την περίοδο από 01.07.2019 έως 30.06.2020, κρατικές ενισχύσεις ύψους 350 εκατομμυρίων ευρώ χωρίς την απαραίτητη έγκριση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι αρχές δηλώνουν, εδώ και πολύ καιρό, ότι έχουν έτοιμο σχέδιο για την επίλυση του προβλήματος, αλλά δεν είναι ακόμη σαφές το μέλλον των δυο σταθμών. Προς το παρόν φαίνεται σίγουρο ότι δεν θα σταματήσουν, διότι δεν υπάρχουν οι απαραίτητες δυνατότητες αντικατάστασής τους. Ωστόσο, φαίνεται επίσης βέβαιο ότι η ύπαρξή τους απειλείται και ότι οι προθέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν υπόκεινται σε αμφιβολίες, αναβολή ή αναίρεση. Ωστόσο, αυτή η προοπτική είναι μακρινή και τόσο οι βουλγαρικές αρμόδιες αρχές όσο και οι ιδιοκτήτες των "αμερικανικών" σταθμών παραγωγής ενέργειας, έχουν χρόνο να συνεννοηθούν, σαν πραγματικοί εταίροι και να κάνουν ότι πρέπει.